BPM en motorrijtuigenbelasting: de autobelastingen uitgelegd

Wat zijn BPM en motorrijtuigenbelasting?

Als autobezitter in Nederland krijg je te maken met verschillende belastingen. De twee belangrijkste zijn de BPM (belasting van personenauto's en motorrijwielen) en de motorrijtuigenbelasting — in de volksmond ook wel wegenbelasting genoemd. Maar wat houden deze belastingen precies in? En is er een verband met je autoverzekering?

De BPM betaal je eenmalig bij de aanschaf of import van een nieuwe auto. Het bedrag wordt bepaald op basis van de CO2-uitstoot van je auto. Hoe vervuilender de auto, hoe hoger de BPM. Bij een volledig elektrische auto betaal je momenteel geen BPM, al verandert dat de komende jaren geleidelijk.

De motorrijtuigenbelasting (MRB) is een doorlopende belasting die je per kwartaal of per maand betaalt aan de Belastingdienst. De hoogte hangt af van het gewicht van je auto, het soort brandstof en de provincie waarin je woont. Diesel en lpg zijn duurder dan benzine, en in sommige provincies betaal je een opslag.

Hoe wordt de BPM berekend?

De berekening van de BPM is gebaseerd op de CO2-uitstoot in gram per kilometer. Sinds 2022 geldt er een progressief tarief: hoe meer CO2 je auto uitstoot, hoe hoger het tarief per gram. Dit systeem stimuleert de aanschaf van schonere auto's.

Een voorbeeld: stel je koopt een benzineauto die 120 g/km CO2 uitstoot. Over de eerste schijf betaal je een relatief laag tarief, maar voor elke gram boven een bepaalde grens stijgt het tarief flink. Bij een zuinige hybride met 50 g/km betaal je aanzienlijk minder BPM dan bij een sportieve SUV met 180 g/km.

Voor elektrische auto's geldt tot en met 2025 een vrijstelling. Daarna wordt er stapsgewijs BPM ingevoerd, al blijft het bedrag lager dan bij brandstofauto's. Dit is een van de redenen waarom elektrisch rijden financieel aantrekkelijk kan zijn — naast de lagere verzekeringskosten bij sommige verzekeraars.

De BPM is bij nieuwe auto's al verwerkt in de catalogusprijs. Bij import van een gebruikte auto uit het buitenland moet je de BPM zelf afdragen bij de RDW. Het bedrag wordt dan berekend op basis van de restwaarde: een oudere auto met minder restwaarde betekent minder BPM.

Motorrijtuigenbelasting: wat bepaalt het bedrag?

De motorrijtuigenbelasting betaal je zolang je auto op je naam staat bij de RDW. Het maakt niet uit of je daadwerkelijk rijdt — ook een stilstaande auto is belastingplichtig, tenzij je het kenteken schorst. De hoogte van de MRB wordt bepaald door vier factoren:

• Gewicht van de auto: zwaardere auto's betalen meer. Het gewicht wordt bepaald op basis van de massa rijklaar die op het kentekenbewijs staat
• Type brandstof: diesel en lpg zijn duurder dan benzine door een brandstoftoeslag. Elektrische auto's zijn tot en met 2025 vrijgesteld
• Provincie: sommige provincies heffen een opcenten-toeslag. Zo betaal je in Noord-Holland meer dan in Drenthe
• Soort voertuig: kampeerauto's, bedrijfswagens en oldtimers hebben afwijkende tarieven

Gemiddeld betaalt een autobezitter met een middenklasse benzineauto tussen de 50 en 100 euro per maand aan wegenbelasting. Bij een zware diesel-SUV kan dit oplopen tot meer dan 200 euro per maand. Rij je weinig? Dan is het wellicht slim om te kijken naar een kilometerverzekering om in ieder geval op je verzekeringspremie te besparen.

Het verband tussen autobelastingen en je verzekering

BPM en motorrijtuigenbelasting hebben geen directe invloed op je verzekeringspremie — je verzekeraar kijkt niet naar hoeveel belasting je betaalt. Maar indirect is er wel degelijk een verband. De factoren die je belasting bepalen, beinvloeden namelijk ook je premie:

• Cataloguswaarde: de nieuwprijs inclusief BPM bepaalt mede je verzekeringspremie, vooral bij allrisk en WA+ verzekeringen. Een hogere cataloguswaarde betekent meestal een hogere premie
• Gewicht en vermogen: zwaardere en krachtigere auto's veroorzaken gemiddeld meer schade bij een ongeluk, waardoor de premie hoger is
• Brandstoftype: elektrische auto's krijgen bij sommige verzekeraars een korting, terwijl auto's op lpg soms duurder zijn om te verzekeren vanwege het explosierisico
• CO2-uitstoot: hoewel verzekeraars niet direct naar de uitstoot kijken, correleren zuinige auto's vaak met een lagere schadekans en dus een lagere premie

Wil je een compleet beeld van je autokosten? Tel dan je maandelijkse MRB op bij je verzekeringspremie, brandstof en onderhoud. Zo krijg je een eerlijk totaalplaatje. Vergelijk ook regelmatig je autoverzekering om te kijken of je niet te veel betaalt.

Besparen op autobelastingen: wat zijn de opties?

Helemaal geen belasting betalen is lastig — tenzij je volledig elektrisch rijdt. Maar er zijn wel manieren om je belastingdruk te verlagen:

1. Kies een zuinige auto: een lagere CO2-uitstoot betekent minder BPM bij aanschaf en vaak ook een lagere MRB
2. Overweeg elektrisch: tot en met 2025 betaal je geen BPM en geen MRB. Daarna geldt een overgangsregeling met lagere tarieven
3. Schors je kenteken: rij je tijdelijk niet (bijvoorbeeld in de winter)? Door je kenteken te schorsen bij de RDW betaal je geen MRB over die periode. Let op: je auto mag dan niet op de openbare weg staan en je autoverzekering voor stilstaande auto kan anders zijn
4. Vermijd diesel als je weinig rijdt: de brandstoftoeslag op diesel maakt de MRB aanzienlijk hoger. Alleen bij veel kilometers is diesel financieel gunstiger door het lagere verbruik
5. Verhuizen naar een goedkopere provincie: dit is natuurlijk niet realistisch voor de meeste mensen, maar het verschil in opcenten tussen provincies kan honderden euro's per jaar bedragen

Naast belastingbesparing is het slim om ook je verzekeringspremie te optimaliseren. Door je bonus-malus korting op te bouwen en je eigen risico aan te passen, kun je honderden euro's per jaar besparen op je totale autokosten.

Veelgemaakte fouten bij autobelastingen

Tot slot nog een aantal veelgemaakte fouten waar je als autobezitter voor moet oppassen:

• Vergeten om je kenteken te schorsen: als je je auto verkoopt of langere tijd niet gebruikt, betaal je MRB totdat je het kenteken schorst of overschrijft. Veel mensen vergeten dit en betalen maanden onnodig belasting
• BPM niet meenemen bij importberekening: importeer je een auto uit Duitsland of Belgie? Reken dan altijd de BPM mee in je budget. Bij een auto van vijf jaar oud kan de restwaarde-BPM al gauw 1.000 tot 3.000 euro bedragen
• MRB-aanslag niet controleren: de Belastingdienst kan fouten maken. Controleer of het gewicht, de brandstof en de provincie kloppen op je aanslag
• Geen rekening houden met provinciale opcenten: de opcenten worden jaarlijks opnieuw vastgesteld door de provincie. Een verhoging kan je MRB merkbaar laten stijgen

Door bewust te zijn van alle autobelastingen en slim te kiezen bij aanschaf en verzekering, houd je je totale autokosten zo laag mogelijk. Vergelijk regelmatig je verzekering en kijk of je huidige polis nog past bij je situatie.